REKLAMA
„Nigdy więcej” – wspomnienie wyzwolenia obozu koncentracyjnego Auschwitz osiemdziesiąt lat temu
Z okazji rocznicy wyzwolenia obozu koncentracyjnego Auschwitz, która będzie obchodzona po raz osiemdziesiąty 27 stycznia 2025 r., burmistrz Hanno Benz wspomina wyznawców judaizmu z Darmstadt oraz Sinti, którzy padli ofiarą deportacji i ludobójstwa dokonanego przez narodowych socjalistów.
Obchodzony na całym świecie Dzień Pamięci o Holokauście upamiętnia okrucieństwa popełnione przez narodowych socjalistów i ogromne cierpienie, jakie spowodowali. Zwłaszcza w czasach, gdy nastroje antysemickie i ksenofobiczne, od dawna uważane za przezwyciężone, ponownie zyskują na sile w Niemczech i na całym świecie, należy podkreślić wagę okrzyku „Nigdy więcej”. Cytując ocalałego z Shoah i laureata Nagrody Nobla, Elie Wiesela: „Nie sposób o tym mówić, ale milczeć jest zabronione” – powiedział burmistrz Hanno Benz. Z Darmstadt ponad 3400 mężczyzn, kobiet i dzieci wyznania mojżeszowego zostało deportowanych do niemieckich obozów zagłady w okresie nazistowskiej dyktatury, głównie do Auschwitz-Birkenau, ale także do Bełżca, Majdanka, Treblinki, Sobiboru i Piask, i tam zamordowanych”. Wśród nich znalazły się takie osobistości, jak Marie Trier (1895–1942), prowadząca znany salon literacko-artystyczny w Darmstadt, kustosz Heskiego Muzeum Państwowego, historyk sztuki dr Karl Freund (1882–1943) i były minister spraw wewnętrznych Ludowego Państwa Hesja, Heinrich Fulda (1860–1943).
Burmistrz Benz wspomniał również o mieszkańcach Darmstadt, takich jak major Wehrmachtu Karl Plagge, który uratował kilkuset Żydów w Wilnie, oraz Otto Busse, który przeprowadził się do Darmstadt po II wojnie światowej i uczynił to samo w Białymstoku. Obaj zostali uhonorowani tytułem „Sprawiedliwych wśród Narodów Świata” w Yad Vashem.
Oficjalne obchody miasta Darmstadt odbędą się w poniedziałek, 27 stycznia, o godzinie 11:00 na dworcu centralnym. Wydarzenie jest organizowane we współpracy ze szkołą Justusa Liebiga w Darmstadt, której historia jest związana z deportacjami z Darmstadt, oraz Teatrem Państwowym w Darmstadt, który zapewni oprawę muzyczną. Drzwi otworzą się o godzinie 10:30. Ze względów bezpieczeństwa przy wejściu będą przeprowadzane kontrole bagaży.
Uczniowie ze Szkoły Justusa Liebiga przygotowują projekty skupiające się na roli budynku szkolnego w czasach nazistowskich, który był wykorzystywany przez narodowych socjalistów jako obóz zbiorczy i przejściowy dla niemieckich Żydów deportowanych z Kraju Ludowego Hesji. Prezentowany jest również projekt szkolny LIO „Zbieracze Opowieści”, który obejmuje wywiady ze świadkami naocznymi i świadkami drugiego stopnia.
Wieczorem burmistrz Hanno Benz wygłosi również przemówienie na wiecu „Nigdy więcej – teraz. Razem przeciwko antysemityzmowi i nienawiści do Izraela”. Wydarzenie rozpocznie się o 18:30 na Luisenplatz i jest organizowane przez inicjatywę „Nigdy więcej – teraz – Darmstadt” we współpracy z darmstadzkim oddziałem Niemiecko-Izraelskiego Towarzystwa.
Stowarzyszenie Przyjaciół Liberalnej Synagogi w Darmstadt organizuje również wycieczkę z przewodnikiem „Śladami darmstadzkich żydowskich ofiar Auschwitz” (na przykładzie Marie Trier, Heinricha Fuldy i Karla Freunda, godz. 14:30, miejsce zbiórki: Miejsce Pamięci Liberalnej Synagogi, teren szpitala, dojście ulicą Bleichstraße/w pobliżu Gagernstraße). Udział w wycieczce jest bezpłatny.
W poniedziałek wieczorem SV Darmstadt 98 organizuje spacer pamięci. Rozpocznie się on o godzinie 17:15 na Schlossgartenplatz, miejscu założenia SV 98. Trasa będzie przebiegać ulicami Ernst-Ludwig-Straße, Holzstraße, mijając Jugendstilbad (secesyjny basen), a następnie Hochstraße i Annastraße do punktu końcowego na placu Dr.-Karl-Heß-Platz przy stadionie Merck przy Böllenfalltor. Po drodze spacer pamięci zatrzyma się przy różnych kamieniach pamięci (Stolpersteine) upamiętniających członków SV 98, którzy byli prześladowani w czasach nazistowskich. Uroczystość złożenia wieńców odbędzie się na placu Dr.-Karl-Heß-Platz około godziny 19:15, po czym odbędą się przemówienia, w tym przemówienie burmistrza Hanno Benza.
Światowa premiera cyklu pieśni Brachy Bdil „Listy do Freda” w niedzielę 26 stycznia o godzinie 19:00 w Teatrze Państwowym w Darmstadt upamiętni zamordowanych i uratowanych członków rodziny Freda Herzberga. „Utwory Gideona Kleina, Dymitra Szostakowicza i Mortona Feldmana, za pośrednictwem muzyki, zgłębiają palące pytania, jakie pamięć stawia przed naszym człowieczeństwem w teraźniejszości i przyszłości” – mówi dyrektor artystyczny Karsten Wiegand.
Od 1996 r. w Niemczech, z inicjatywy ówczesnego prezydenta Niemiec Romana Herzoga, dzień 27 stycznia jest oficjalnym Dniem Pamięci o Holokauście; od 2005 r. Dzień Pamięci o Holokauście obchodzony jest na całym świecie z inicjatywy ówczesnego Sekretarza Generalnego ONZ, Kofiego Annana.
(DARMSTADT – / fre, stip)
